AİLE İŞLETMELERİNİN KURUMSALLAŞMA SÜRECİNDE YAŞADIĞI SORUNLAR

Journal Name: 
2010
Number: 
22
Sayfa Aralığı:: 
1-24
Publication Language: 
Turkish
Abstract (Original Language): 
Aile işletmeleri, özel şirketlerin yaygın örneklerinden biridir. Bu tür işletmelerin büyümeleri ve varlıklarını sürdürmeleri için uzun süreli hedefler oluşturmaları ve yapılarını şekillendirmeleri gerekmektedir. Günümüzün hızla değişen şartlar ve rekabet ortamında, aile işletmelerinin varlıklarını başarıyla gelecek nesillere aktarabilmeleri son derece güçleşmiştir. Böyle bir çevrede bu statüdeki işletmelerin başarıyla yönetilebilmeleri için kurumsallaşmaları zorunludur. Aile işletmesi denilince, bir ailenin herhangi bir girişim yaparak bir iş kurması anlaşılır. Yani; ailenin işin sahipliğini üstlendiği, yönetimde yetkinin merkezileştiği ve çoğu zaman işin içinde yer aldığı bir örgüt yapısından söz edilmektedir. Kurumsallaşma, konu ne olursa olsun her türlü etkileşim ve iletişimde belirli kuralların hâkim olmasıdır. Sonuç olarak, kurumun işleyişindeki bütün süreçlerde uygun kuralların olması ve bu kuralların mümkün olduğunca yazılı olması, yani bir aile anayasasının olması ve gelecek ikinci kuşağın da, bu bakış açısına sahip olarak yetiştirilmiş olması gerekir. Bu araştırmanın amacı, aile işletmelerinin kurumsallaşması ve bu süreçte yaşanan sorunların belirlenmesi ve bu sorunlara çözüm önerileri geliştirilmesidir. Bu çerçevede, Trabzon ilinde kurulu olan aile firmalarının durumunu değerlendirdik. Söz konusu işletmeler Trabzon Ticaret ve Sanayi Odası’na kayıtlı olan işletmeler arasından seçilmiştir. Araştırma evrenini oluşturan 105 aile işletmesi, farklı sektör ve iş alanlarını temsil etmektedir. Bu 105 şirketin 50 tanesi anketlere doğru olarak cevap vermiş ve bu sayı yeterli görülerek istatistiksel analizler yapılmıştır. Araştırmada nitel araştırma metodu uygulanmıştır.
Abstract (2. Language): 
Family businesses are becoming one of the major study areas of private organizations. A sustainable growth and continuous existence for these organizations depends on a set of long lasting goals and formalization of their structure. In today’s rapidly changing conditions and a competition environment, transfering family businesses’ existence to the next generations, has grown much difficult. Institutionalization process is necessary for this statute-organizations to be managed properly in such an environment. Family business is an entrepreneurship of a family which ends by job formation. So we talk about an organization structure where the family holds the ownership, the management and the application of the job. Institutionalization is number of policies applied on all kind of interaction and communication in the organization what ever the subject is. Consequently an organization should identify appropriate written rules for all kind of processes, adopt a family constitution and train following generation along this philosophy. This study aims at suggesting solutions to these problems and determinig the problems in the process of the institutionalization and the institutionalization of family firms. Within this thought, we intended to analyze family businesses in the greater areas of Trabzon city. The selections of firms were done from a list of companies registered to The Chamber of Commerce & Industries of Trabzon. The research population was about 105 family firms which represent different sectors and businesses. Out of this 105, 50 of them correctly responded to the questionnaires and the responses were seen as an enough number in which a statistical tool can be implemented. We have employed qualitative research techniques in the study.
References: 

1. AKAT İ., G. BUDAK ve G., BUDAK ( 2002), İşletme Yönetimi, İzmir: Barış
Yayınları Fakülteler Kitapevi, s.7.
2. AKINTÜRK, T. (1994), Medeni Hukuk, Savaş Yayınları, Ankara: 188.
3. ARONOFF, C. (2004), “If-Perpetution Family Organization Built on Values”, Family
Business Review, March, 17,1; ABI/INFORM Global, 55.
4. ALAYOĞLU N. (2003), Aile Şirketlerinde Yönetim ve Kurumsallaşma, İstanbul
Müsiad yayınları.
5. ALCORN, P. B. (1986), Success and Survival In The Family Owned Business,
Warner Boks Inc., USA.
6. BAKAN İ. ve diğerleri (2006), Aile İşletmelerinde Yeni Neslin Eğitimi: Bir Alan
Çalışması, İstanbul Kültür Üniversitesi 2. Aile İşletmeleri Sempozyumu Kitabı,
İstanbul: 332.
7. BARNES, H. (1976), “Transferring Power In The Family Business”, Harvard
Business Review, 54(4), pp.105-114.
8. BOZKURT, R., (2004b), “Aile İşletmelerinde Sürekliliğin Sağlanması-2”, Anahtar,
Milli Prodüktivite Merkezi Aylık Yayın Organı, Ağustos 2004, 14-15.
9. BROCKHAUS, R.H. (2004), “Family Business Succession: Suggestions for Future
Research”, Family. Business Review 17(2): pp.165-177.
10. COŞKUN S. Y. ve GÜRLER G. (2004), Aile İşletmeleri Stratejik Olarak Yönetilebilir
mi?, İstanbul Kültür Üniversitesi 1. Aile Şirketleri Sempozyumu Kitabı, İstanbul: 653.
11. FINDIKÇI İ. (2000), Aile Şirketlerinde Yönetim ve Kurumsallaşma, Aile
Şirketlerinde Kurumsallaşma Paneli, 27.
12. FINDIKÇI, İ. (2005), “Family Firm in Turkey: The Struggle for Change”, Family
Business, Winter, 11-13.
13. FINDIKÇI, İ. (2005a), Aile Şirketlerinde Yönetim ve Kurumsallaşma, İstanbul, Alfa
Yayınları.
14. GÖZALAN, M. (1999), “Kurumsallaşma Üzerine”, Aktif Bankacılık ve Finans
Dergisi, Yıl:1, Sayı:4, Aralık 1998-Ocak 1999, ss.66-69.
15. GÜLEN, D. (2005), Aile İşletmelerinin Kurumsallaşması ve Bu Süreçte Yaşanan
Sorunlar: Kahraman Maraş Örneği, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal
Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş, Şubat–2005, Yayınlanmamış Yüksek Lisans
Tezi.
16. Günver A. B. (2004), Aile İşletmelerinin Geleceği, İstanbul Kültür Üniversitesi 1. Aile
Şirketleri Sempozyumu Kitabı, İstanbul.
17. GÜMÜŞTEKİN G. E. ve ADSAN E. (2006), Aile İşletmelerinde Kurumsal Yönetim
ve Kurumsal Yönetim İlkelerinin Uygulanmasına İlişkin Bir Araştırma, İstanbul
Kültür Üniversitesi 2. Aile İşletmeleri Sempozyumu Kitabı, İstanbul: 220.
18. HATİPOĞLU, M. (2006), Aile İşletmelerinde Aileden Gelen Yöneticilerle
Profesyonel Finans Yönetici Çatışmaları, Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Afyon
Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar: Eylül.
19. İŞÇİ, M. (1996) Davranış Bilimleri, Der. Yayınları, İstanbul: 22.
20. İYİİŞLEROĞLU, S. C. (2006), Aile Şirketleri: Adana ve Çevresinde Faaliyet
Gösteren Aile Şirketlerinde Nepotizm Uygulamasının Tespitine Yönelik Bir
Araştırma, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Adana.
21. KARPUZOĞLU E., (2001), “Aile Şirketlerinde Stratejik Planlama Ve Aile
Şirketlerine Özgü Planlar”, Öneri, C,4.,S.15, Ocak 2001, ss.115-124.
22. KARPUZOĞLU, E. (2001), Büyüyen ve Gelişen Aile Şirketlerinde Kurumsallaşma,
Hayat Yayınları, İstanbul: 18.
23. KARPUZOĞLU, E. (2004), Aile Şirketlerinin Sürekliliğinde Kurumsallaşma, Bildiri,
1. Aile işletmeleri Kongresi, Kongre Kitabı, İstanbul Kültür Üniversitesi yayını, 17-18
Nisan 2004, 2. İstanbul: 42-53.
24. KOÇ,V., (1983), Teksif Dergisi, Sayı:4 Nisan 1990, İstanbul.
25. MEŞE, B. (2005), Aile Şirketlerinin Kurumsallaşması, Gebze Yüksek Teknoloji
Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gebze-2005, Yayınlanmamış Yüksek Lisans
Tezi.
26. ÖZİLHAN, T. Özel Sektörün İhtiyacı: Kurumsal Yönetim, Görüş; Mart, 2002,
http://www.tusiad.org/yayin/gorus/50/5.pdf, Erişim. 01.04.2008.
27. ÖZALP, Ş., (1971) Küçük İşletmeler, Ankara.
28. PAZARCIK O. (2004), Aile İşletmelerinin Tanımı, Kurumsallaşması ve Yönetişimi,
İstanbul Kültür Üniversitesi 1. Aile İşletmeleri Sempozyumu Kitabı, İstanbul, s.36.
29. SAĞLAM, N., (2002), “Aile Şirketlerinde Yeniden Yapılanma, Sanayide Yeni
Ufuklar”, Eskişehir Sanayi Odası Dergisi, Sayı:22, Ocak/Mart 2002, ss.32-38.
30. SAKARYA, S. (2006), Aile İşletmelerinin Finansman Sorunlarının Çözümünde Halka
Açılma: İMKB Üzerinde bir İnceleme, İstanbul Kültür Üniversitesi 2. Aile İşletmeleri
Sempozyumu Kitabı, İstanbul: 623–624.
31. SEYMEN, A.,O., AYDEMİR, B. ve TAŞÇI, A., (2004) Aile İşletmelerinde
Kurumsallaşma Süreci ve Sektörel Bir Uygulama , Bildiri,1. Aile İşletmeleri
Kongresi, Kongre Kitabı, İstanbul Kültür Üni.Yayını, 17-18 Nisan 2004, İstanbul:
ss.604-617.
32. ŞİMŞEK, M. Ş., ÖĞÜT, A. ve Filiz T. EMİNİ (2004) Küreselleşme Sürecinde Aile
İşletmelerinin Yönetsel ve Örgütsel Üstünlükleri ve Sınırlılıkları: Yapısal ve İşlevsel
Bir Analiz, 12. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi. Bursa: Uludağ
Üniversitesi Basımevi 27-29 Mayıs.
33. TOPRAK, M. A. (2003), “Kurumsallaşma Sürecinde Strateji-Kültür Etkileşimi”,
Kalkınma Verimlilik Anahtar, MPM Aylık Yayın Organı sayı:180.
34. URAL T. ve BALIKÇIOĞLU, B. (2004), Aile Şirketlerinin Kurumsallaşması ile
Şirket Sahibinin Kültürel Değerleri Arasındaki İlişki: Antakya ve Kayseri Örneği,
İstanbul Kültür Üniversitesi, 1. Aile İşletmeleri Kongresi Kitabı, İstanbul: 534.
35. YAŞA, E. (2006), Aile Şirketlerinde Kurumsallaşma: Mersin İli Aile Şirketlerinin
Kurumsallaşma Konusundaki Tutumlarını Ve Düşüncelerini Belirlemeye Yönelik Bir
Araştırma, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mersin.
36. Yıldırım, A.F. (2007), Türk Aile İşletmelerinde Kurumsallaşmayı Engelleyen Aile
Değerleri Üzerine Isparta İlinde Bir Çalışma, Süleyman Demirel Üniversitesi, İşletme
Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Eylül 2007, Isparta:118.
37. ZIMMERER, T. W. ve SCARBOROUGH, N. M. (1996), Entrepreneurship and The
New Venture Formation, New Jersey.

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com