GÖRSEL SANATLAR ALANINDA ÜSTÜN YETENEKLİ ÖĞRENCİLER VE TÜRKİYE’DEKİ EĞİTİMLERİ

GIFTED CHILDREN IN THE FIELD OF VISUAL ARTS AND THEIR EDUCATION IN TURKEY
Yayın Yılı: 
2012
Cilt: 
5
Sayı: 
8
Sayfa Aralığı:: 
573-587
Yayın Dili: 
Türkçe
DOI: 
http://dx.doi.org/10.9761/JASSS_406
Abstract (2. Language): 
Gifted people who are the locomotive of development and improvement in society are a topic which called attention to almost every society in the world. Special educations have been provided for these students due to their high potentials, but education for gifted individuals in the field of visual arts in special education is an ignored and delayed matter for a long period of time. Any application to the education of gifted people is not seen until 1956 during the Republic Period in Turkey. After that date, the Law no: 6660 draws attention as Project of Ankara Science High School, the special class applications, and today as Science and Art Center, the special educational applications for gifted students. The first educational regulation for gifted students in visual arts started with the Law no: 6660. After this application in which limited number gifted students have been sent to overseas in junket and any sufficient efficiency could not be got, today Science and Art Centers undertook the education of Superior Ability in the field of science and art. Students selected into three main steps such as nomination, group test and self-assessment were offered an educational program consisting of five steps in the Science and Art Center, and it is aimed at their development as individuals who combines scientific thought and behaviors and aesthetic values; who productive and problem solving. In this study where the scanning method is used, it is aimed to examine description and features of the gifted students and also the gifted students in the field of art and their education in past and also applied in Science and Art Centers today, in our country.
Özet (Orjinal Dil): 
Toplumlardaki gelişme ve ilerlemenin lokomotifi olan üstün yetenekliler, dünyada hemen hemen her toplumun dikkatini çekmiş bir konudur. Bu öğrencilere yönelik, yüksek potansiyellerinden dolayı, gerekli özel eğitimler sağlanmış, ancak özel eğitim içerisinde görsel sanatlarda üstün yetenekli bireylere yönelik eğitim uzun süre göz ardı edilmiş ve gecikmiş bir konu olmuştur. Türkiye’de Cumhuriyet döneminde üstün yeteneklilerin eğitimine yönelik, 1956 yılına kadar, herhangi bir uygulamanın olmadığı görülmektedir. Bu tarihten sonra 6660 sayılı yasa, Ankara Fen Lisesi projesi, Özel Sınıf Uygulaması ve günümüzde Bilim ve Sanat Merkezleri üstün yetenekli öğrencilere yönelik özel eğitim uygulamaları olarak dikkat çekmektedir. Görsel sanatlarda üstün yetenekli öğrencilere yönelik ilk eğitim düzenlemesi 6660 sayılı yasayla başlamıştır. Sınırlı sayıda üstün yetenekli öğrencilerin devlet hesabına yurtdışına gönderildiği ve yeterli verimin alınmadığı bu uygulamadan sonra, bilim ve sanat alanında üstün yetenek eğitimini günümüzde Bilim ve Sanat Merkezleri üstlenmiştir. Aday gösterme, grup testi ve bireysel değerlendirme gibi üç aşamada seçilen öğrencilere, Bilim ve Sanat Merkezi’nde beş aşamadan oluşan eğitim programı sunularak; öğrencilerin, bilimsel düşünce ve davranışlarla estetik değerleri birleştiren, üretken, problem çözen bireyler olarak gelişmeleri amaçlanmıştır. Tarama yönteminin kullanıldığı bu çalışmada, üstün yetenekli ve sanat alanında üstün yetenekli öğrencilerin tanım ve özellikleri ile ülkemizde geçmişte yapılan ve günümüzde Bilim ve Sanat Merkezlerinde uygulanan eğitimlerin irdelenmesi amaçlanmıştır.
Referanslar: 

AKARSU, Füsun (2004). Farklılık Odağında Üstün Yetenekli Çocuklar ve Ailelerinin
Sorunları. Üstün Veya Özel Yetenekli Öğrencilerin Eğitimi Paneli, 3–4 Mayıs, 2004
Ġzmir, 41–46.
ALSHOUSE, Mirium D. (2008). Art Vıa Culture: Whıte, Black, And Hıspanıc Evaluator
Interpretatıon Of Hıgh Abılıty Assessed Through Fıfth Grade Student Drawıngs,
School of Education Drake University Degree Doctor of Education.
ATAMAN, AyĢegül (2004). Üstün Yeteneklilerin Eğitimi. Üstün Veya Özel Yetenekli
Öğrencilerin Eğitimi Paneli, 3–4 Mayıs Ġzmir, 17–22.
ATAMAN, AyĢegül (2007). Üstün Yetenekli Çocuklar ve ZenginleĢtirme. (Editörler: AyĢegül
Ataman, Yurdagül Aydoğan, Necati Bilgiç) Bilim ve Sanat Merkezlerinde Görevli
Öğretmenlerin Mesleki Niteliklerinin Artırılması, 3–7 Eylül KuĢadası, 13–60.
ATAMAN, AyĢegül (2011). AyĢegül Ataman Ġle Roportaj. Yasemin Bilim ve Sanat Dergisi,
(2), Ankara, 46–47.
BERANEK, David John (1993). An İnternational Survey Of Definitions Of Giftness And
Procedures To İndentify And Select Student For Gifted Programs. University Of
Oregon Doktor Of Philosophy.
BEġKARDEġ, Sümeyra (2007). Üstün Zekâlı ve Özel Yetenekli Öğrencilerin Yabancı Dil
(İngilizce) Öğretiminde Metafor Sisteminin Uygulanması. Ġlköğretim Anabilim Dalı,
Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi,
Afyonkarahisar.
BOLAND, Dale (1986) Artistically Talented Students: A Call For Research. Working Papers
in Art Education,5, (1), 16–25.
CLARK, Gilbert and Zimmerman, Enid (1986). Association Educating Artistically Talented
Students (Review by: Doretta M. Miller). Studies in Art Education, Vol. 28, No. 1,
53–55.
CLARK, Gilbert And Zimmerman, Enid (1992). Issues and Practices Related to Identification
of Gifted and Talented Students in the Visual Arts. The Natıonal Research Center
On The Gıfted And Talented, Bloomington, Indiana University.
CODD, Mary (2004). Recognizing the Child Gifted and Talented in Visual Art,
www.growminds.com/TheArts/GTinArt.htm EriĢim: 22.11.2011.
CUKĠERKORN, Jesse (2007). Supporting Talent Ġn The Visual Arts, Friends for Gifted
Education Newsletter, Vol. 7 Issue 2, 1- 4.
CUTTS, Norma E. And Moseley, Nicholas (2001). Üstün Zekâlı ve Yetenekli Çocukların
Eğitimi, (Çeviren: Ġsmail Ersevim) Ġstanbul: Özgür Yayıncılık.
ÇAĞLAR, Doğan (2004). 1953–1993 YıIları Arasında Üstün Zekâlı Çocuklar Konusunda
Alınan Kararlar, ÇalıĢmalar ve Uygulamalar. (Editörler: Mustafa Ruhi Ģirin, Ahmet
Emre Bilgili, Adnan Kulaksızoğlu), I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi,
Üstün Yetenekli Çocuklar Bildiriler Kitabı, Ġstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 6–68.
Görsel Sanatlar Alanında Üstün Yetenekli Öğrenciler ve Türkiye’deki Eğitimleri 586
DAVASLIGĠL, Ümit ve Zeana, Marilena (2004). Üstün Zekâlıların Eğitimi Projesi,
(Editörler: Adnan Kulaksızoğlu, Ahmet Emre Bilgili, Mustafa Ruhi ġirin) I. Türkiye
Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi, Üstün Yetenekli Çocuklar Bildiriler Kitabı,
Ġstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 85–100.
DÖNMEZ, Necate (2004). Bilim Sanat Merkezleri’nin KuruluĢu ve ĠĢleyiĢinde Yapılması
Gereken Düzenlemeler. (Editörler: Adnan Kulaksızoğlu, Ahmet Emre Bilgili,
Mustafa Ruhi ġirin), I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi, Üstün Yetenekli
Çocuklar Bildiriler Kitabı, Ġstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 69–84.
ENÇ, Mitat (2005). Üstün Beyin Gücü Gelişim ve Eğitimleri. Ankara: Gündüz Eğitim ve
Yayıncılık.
GARCIA, Samuel Adrıan (2006). Gıfted And Talented In The Vısual Arts, The Identıfıcatıon,
Bıases, And Recommendatıons. The University Of Texas At El Paso Department Of
Art Thesıs Master Of Arts.
HURWĠTZ Al And Day, Michael (2001). Children And Their Art Methods Fort He
Elementary School. (7th Edition), Orlando: Harcourt College Publishers.
KULAKSIZOĞLU, Adnan (2004). Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi Önsözü (Editörler:
Adnan Kulaksızoğlu, Ahmet Emre Bilgili, Mustafa Ruhi ġirin) I. Türkiye Üstün
Yetenekli Çocuklar Kongresi Üstün Yetenekli Çocuklar Bildiriler Kitabı, Ġstanbul:
Çocuk Vakfı Yayınları, 7–8.
LEVENT, Faruk (2011). Üstün Yetenekli Çocukların Hakları. Ġstanbul: Çocuk Vakfı
Yayınları.
MEB (2007). Bilim ve Sanat Merkezleri Yönergesi.
PARĠSER, David And Zimmerman, Enid (2004). Learning in the Visual Arts: Characteristics
of Gifted and Talented Ġndividuals, Handbook of Research and Policy İn Art
Education, (Edited: By Elliot W. Eisner And Michael D. Day) National Art
Educatıon Association. Mahwah, New Jersey. 379–400.
PASSOW, A. Harry (1981). The Nature Of Giftedness and Talent Gifted, Child Quarterly,
25, (1), 5–10.
RENZULLĠ, Joseph S. (1978). What Makes Giftedness. Phi Delta Kapan, 60, (3), 180–186.
SAK, Uğur (2007). Üstün Zekâlı Çocukların Tanılanması, (Editörler: AyĢegül Ataman,
Yurdagül Aydoğan, Necati Bilgiç) Bilim ve Sanat Merkezlerinde Görevli
Öğretmenlerin Mesleki Niteliklerinin Artırılması, Üstün Yetenekli Çocukların Eğitim
Semineri 3–7 Eylül KuĢadası, Ankara: Sentez Matbacılık, 61–93.
SĠSK, Dorothy A. (1990). The State of Gifted Education: Toward a Bright Future. Music
Educators Journal, 76, (7), 35–39.
STUART, Tara And Beste, Audrey ( 2008). Farklı Olduğumu Biliyordum “Üstün Yeteneklileri
Anlayabilmek”. (Çeviren: Armağan Gönenli), Ankara: Kök Yayıncılık.
TOZLU, Necmettin (2004). Türkiye’nin Merkezi (Eksen) Bir Güç Olmasında Üstün
Yeteneklilerin Eğitimi Üzerine Bir TartıĢma. (Editörler: Adnan Kulaksızoğlu, Ahmet
Emre Bilgili, Mustafa Ruhi ġirin) I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi,
Üstün Yetenekli Çocuklar Bildiriler Kitabı, Ġstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 201–
211.
587
Mehmet Ali GENÇ
UZUN, Metin (2004a). Üstün veya Özel Yetenekli Çocukların Eğitiminde Yeni Bir Model:
Bilim ve Sanat Merkezleri. Üstün Veya Özel Yetenekli Öğrencilerin Eğitimi Paneli,
3–4 Mayıs Ġzmir, 22–28.
UZUN, Metin (2004b). Türk Milli Eğitimi Bütünlüğü Ġçinde Üstün veya Özel Yetenekli
Öğrencilerin Eğitimi. Üstün Veya Özel Yetenekli Öğrencilerin Eğitimi Paneli, 3–4
Mayıs Ġzmir, 22–28.

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com