You are here

YİRMİNCİ ASIR TURK EDEBİYATI YAZARI DR. OTTO HACHTMANN'A GÖRE MEHMED ÂKİF

MEHMED ÂKİF: FROM THE PERSPECTIVE OF OTTO HACHTMANN, AN AUTHOR OF 20th CENTURY TURKISH LITERATURE

Journal Name:

Publication Year:

DOI: 
10.18026/cbusos.62282
Author NameUniversity of AuthorFaculty of Author
Abstract (2. Language): 
It is widely known that there are publications in various languages such as German, French, Russian, English, and Italian about the biographies and literary personalities of Turkish poets and authors. One of these publications written in a foreign language is Dr. Otto Hachtmann's German booklet named Die Türkische Literatur des zwanzigsten Jahrhunderts (20th Century Turkish Literature). Published in 1916, Leipzig, this work provides information about thirteen Turkish poets and authors. The poets and authors whose biographies, works and literary personalities appear in the book are as follows: Cenab Şehabeddin, Mehmed Rauf, Hüseyin Cahid, Faik Ali, Yakub Kadri, Mehmed Âkif, Celal Sahir, Ali Canib, Ahmed Hikmet, Halide Edib, Aka Gündüz, Mehmed Emin, and Ziya Gökalp. Dr. Hachtmann, who stated that he utilized Nevsâl-i Millî as he was writing the biographies of the authors in question, introduced and made comments about some Turkish poets and authors, as well as their works, and he sometimes made comparisons among the people and the texts he dealt with. Another remarkable feature of this booklet with regard to Turkish literary history is that it contains information about a number of works translated into German from the works of the mentioned literary authors. In this study, the chapter of the aforementioned booklet on Mehmed Âkif has been discussed. After an introductory part with evaluations, Turkish translation of the relevant pages has been presented. In this text, which is considered among the oldest biographies of Mehmed Âkif, there are accurate evaluations as well as mistakes and evaluation errors.
Abstract (Original Language): 
Türk şair ve yazarlarının hayat hikâyeleri ve edebî şahsiyetleri hakkında Almanca, Fransızca, Rusça, İngilizce, İtalyanca gibi çeşitli dillerde yayınlar yapıldığı bilinmektedir. Yabancı dillerdeki bu yayınlardan biri de Dr. Otto Hachtmann'ın Die türkische Literatür des zwanzigsten Jahrhunderts (Yirminci Asır Türk Edebiyatı) adlı Almanca kitapçığıdır. 1916da Leipzig'te yayınlanan bu eserde, on üç Türk şair ve yazarı hakkında bilgi verilmiştir. Kitapta biyografileri yazılan, eserleri ve edebî kişilikleri hakkında bilgi verilen şair ve yazarlar şunlardır: Cenab Şehabeddin, Mehmed Rauf, Hüseyin Cahid, Faik Âli, Yakub Kadri, Mehmed Âkif, Celal Sahir, Ali Canib, Ahmed Hikmet, Halide Edib, Aka Gündüz, Mehmed Emin, Ziya Gökalp. Ele aldığı şahsiyetlerin hayat hikâyelerini yazarken Nevsâl-i Millîden faydalandığını belirten Dr. Hachtmann, bazı Türk şair ve yazarları, onların eserleri hakkında tanıtım ve değerlendirmeler yapmış; ayrıca söz konusu kişi ve metinlerle alâkalı olarak zaman zaman mukayeselerde bulunmuştur. Bu kitapçığın Türk edebiyatı tarihi araştırmaları bakımından dikkate değer başka bir tarafı, anılan edebî şahsiyetlerin eserlerinden Almanca'ya yapılmış birtakım tercümeler hakkında bilgiler de ihtiva etmesidir. Yazımızda, anılan eserin Mehmed Âkif'le alâkalı olan kısmı ele alınıp incelenmiş; bu tanıtma ve değerlendirme bölümünün ardından söz konusu edilen sayfaların Türkçe tercümesi sunulmuştur. Mehmed Âkif hakkında yayınlanan en eski biyografilerden biri sayılabilecek olan bu metinde isabetli tesbitlerin yanında bazı bilgi ve değerlendirme yanlışlarına da rastlanmaktadır.
469
492

REFERENCES

References: 

ABDULKADİROĞLU, Abdulkerim, Abdulkadiroğlu, Nuran (1990), Mehmed Âkif Ersoy'un Makaleleri, Ankara.
ANDI, M. Fatih (1995). "Safahât- Birinci Kitâb'ın Devrinde Uyandırdığı Akisler", İlmî Araştırmalar, Ekim, nr. 1, s. 39-60.
"Âsâr-ı Münteşire: Safahât" (1327/1911). Tanîn, 4 Nisan, Pazartesi, nr. 942, s. 5.
CENGİZ, Semran (2010), "Alman Kaynaklarında Yeni Türk Edebiyatı: Otto Hachtmann ve 'Die türkische Literatur des zwanzigsten Jahrhunderts' Adlı Eseri", Türkbilig, 19, s. 96-103.
CENGİZ, Semran
(2010)
, "Alman Şarkiyatçı Paul Horn ve Geschichte der Türkischen Moderne (Yeni Türk Edebiyatı Tarihi) Adlı Eseri", Turkish Studies- International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 5/2 Spring, p.
1439-1445.
CENGİZ,
Semra
n (2011), "Martin Hartmann ve Şarkiyat Çalışmaları", Turkish Studies- International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 6/3 Summer 2011, p. 1401-1413.
ERSOY, Mehmed
Âki
f (1980), Safahat, haz. Ömer Rıza Doğrul, İstanbul.
ERSOY, Mehmet Âkif (2007). Safahat, Birinci Kitap, haz. Fazıl Gökçek, Dergâh yayını, İstanbul.
EŞREF EDİB (1357- 1938). Mehmed Akif Hayatı, Eserleri ve 70 Muharririn Yazıları, Asarı İlmiye Kütüphanesi Neşriyatı.
GÖKÇEK, Fazıl (1996). "Mehmed Âkif'in Resimli Gazete'de Yayımlanan Şiirleri Yedi İklim, Mart, Sayı 72, s. 26-30.
Beşeri Bilimler Sayısı | 487
Âdem
Ceyhan-Yunus Ceyhan
GÖKÇEK, Fazıl (1996). "Mehmed Âkif'in Resimli Gazete'de Yayımlanan Şiirleri Yedi İklim, Nisan, Sayı 73, s. 52-63.
KÂTİB ÇELEBİ (1941). Keşfü'z-zunûn an esâmi'l-kütüb ve'l-fünûn, nşr. Şerefettin Yaltkaya- Kilisli Rifat Bilge, İstanbul, c. 1.
KON, Kadir (2015). "Birinci Dünya Savaş'ında Osmanlı- Alman İttifakı ve Mehmed Âkif'in Almanya'ya Gidişi", Mehmet Âkif 100 Yıl Sonra Berlin'de, Ankara, Mart.
KORTANTAMER, Tunca (1986). "Mehmet Akif ile Sadi Arasında Muhteva ve Anlatım Tekniği Açısından Bir Karşılaştırma Denemesi", Ölümünün 50. Yılında Mehmet Akif Ersoy, Marmara Üniversitesi yayını, İstanbul, s. 89-134.
KORTANTAMER, Tunca (1993). Eski Türk Edebiyatı-
Makaleler, Akçağ yayını, Ankara.
LÂMİÎ ÇELEBİ (1270 /1854), Tercüme-i Nefehâtü'l-üns, İstanbul, Dârü't-tıbâatü'l-âmire,
LEVEND, Agâh Sırrı (1988), Türk Edebiyatı Tarihi, Giriş, TTK yayını, Ankara.
MEHMED ÂKİF (1314/1898), "Bedâyiü'l-Acem- Hâfız'dan, Yine Hâfız'dan", Servet-i Fünûn, 19 Teşrîn-i Sânî/ 1 Aralık, nr. 403, s.
203.
[MEHMED ÂKİF] (1330/1912), "Edebiyat", Sebîlü'r-reşâd, 19 Rebîü'l-evvel (9 Mart), aded 1-183, s. 9-10.
MEHMED ÂKİF (1325/1909), "Mukallidliği de Yapamıyoruz", Sırât-ı Müstakîm, 17 Eylül / 30 Eylül, c. 3, sayı 56, s. 54-55.
MERTOĞLU, Suat (2003), "Modern Türk düşüncesi üzerine erken bir değerlendirme: Ahmed Muhiddin (1892-1923), Dîvân, İlmî Araştırmalar, 1, Sayı 14, s. 85-118.
MİTHAT CEMAL (1939), Mehmed Akif, Semih Lûtfi Kitabevi yayını, İstanbul.
Muallim Nâcî, Lûgat-ı Nâcî, nşr. Kirkor, ts.
"Nevsâl-i Millî" (1329/1914), Peyâm, 26 Kânûn-ı evvel/ 8 Ocak, s. 4.
OKAY,
M
. Orhan - Düzdağ, M. Ertuğrul (2003), "Mehmed Âkif Ersoy", Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Ankara, c. 28, s.
432-439.
RAİF NECDET (1327/1911), "Musâhabe-i Edebiyye", Resimli Kitab, Nisan, nr. 29, s. 357-363.
RAİF NECDET - HASAN BEDREDDİN (1928), Yeni Resimli Türkçe Kamus, 2. tab'ı, İstanbul.
SITEMBÖLÜKBAŞI, Şaban (2000), "İrtica", Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, İstanbul, c. 22, s. 458-459.
488 | Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi - Cilt: 14, Sayı: 1, Mart 2016
Yirminci Asır Türk Edebiyatı Yazarı Dr. Otto Hachtmann'a Göre Mehmed Âkif
STEİN, Heidi (1993), "Ahmed Muhiddin (1892-1923) Leipzig'te Bir Türk Bilimadamı", Tarih ve Toplum, Haziran, Sayı 114,
s. 356. 36-358. 38.
ŞİRAZÎ (1992), Hafız Divanı, çev. Abdülbaki Gölpınarlı, Millî Eğitim Basımevi, İstanbul.
TANSEL, Fevziye Abdullah (1991), Mehmed Âkif Ersoy (Hayatı ve Eserleri).

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com