You are here

ETİK İKLİM ve TÜKENMİŞLİK SENDROMUNUN KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ ÜZERİNE ETKİLERİ: BİR LABORATUVAR UYGULAMASI

Journal Name:

Publication Year:

Keywords (Original Language):

Abstract (Original Language): 
Toplam Kalite Yönetimi anlayışında yapılan her işin müşteri odaklı olduğu ve müşteri memnuniyetinin çalışan memnuniyeti ile sağlanacağı göz önüne alındığında, etik davranışlarda bulunan çalışanların önemi anlaşılmaktadır. Bu çalışma hizmet sektöründe (klinik, çevre sağlığı, gıda vb. analizler) faaliyet gösteren Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkez Başkanlığı ve Bölge Müdürlükleri çalışanlarının, tükenmişlik ve etik iklim (işahlakı) konularındaki algılarının kalite yönetim sistemi üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada Maslach Tükenmişlik Envanteri, Victor & Cullen Etik Đklim Skalası ve TS EN ISO 9001: 2000 Kalite Yönetim Sistemi standartından yararlanılarakhazırlanan bir anket ile veriler toplanmışve analiz edilmiştir. Sonuç olarak etik iklim ve tükenmişlik sendromunun kalite yönetim sistemi üzerinde etkisinin gösterildiği bir model oluşturulmuştur.Bu modele göre etik iklim ile tükenmişlik sendromu arasında negatif yönde anlamlı; tükenmişlikle kalite yönetim sistemi arasında negatif yönde anlamlı; etik iklim ve kalite yönetim sistemi arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca kalite yönetim sistemini en iyi açıklayan bağımsız değişkenlerin yönetimin sorumluluğu ve ölçme- analiz- iyileştirme; etik iklimi en iyi açıklayan bağımsız değişkenlerin yardımsever ve ilkeli yaklaşım; tükenmişliği en iyi açıklayan bağımsız değişkenlerin duygusal tükenme ve duyarsızlaşma olduğu görülmüştür.

REFERENCES

References: 

Akıncı Z. Beril, (1998), Kurum Kültürü ve Örgütsel Đletisim, Đletisim
Yayınları, Đstanbul
Alparslan Z. Nazan, Aslan S.Halime, Aslan Oguz, Kesepara Coskun, Ünal
Mehmet, (1997), Kocaeli’nde Bir Grup Saglık Çalısanında Ise Baglı
Gerginlik, Tükenme ve Is Doyumu, Toplum ve Hekim Dergisi, Cilt 12, Sayı
82: 25-29.
Arslan Mahmut, (2001), Đs ve Meslek Ahlakı, Nobel Yayın Dagıtım,
Ankara.
Bhuiyan N. & N. Alam (2005). An Investigation into Issues Related the
Latest Version of ISO 9000. Total Quality Management, 16 (2), 199–213.
215
Chan, Y. K. Neailey, K. & Ip, W.H. (1998). ISO 9004-2 Quality
Management System – The Way to World-class Service. Managing Service
Quality, 8(6), 395-401
Cordes C. L., Dougherty T. W., Bulum M., (1997). Pattern of Burnout
Among Managers and Professionals: A Comparasion of Models. Journal of
Organizational Behavior, 18 (6): 685-701
Çam Olcay,(1991),Hemsirelerde Tükenmislik Sendromunun Arastırılması,
Ege Üniversitesi, Saglık Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamıs Doktora Tezi,
Đzmir.
Elçi Mehmet Emin.(2003).Etik Đklimin Đs Tatmini, Örgütsel Baglılık ve
Đsten Ayrılma Niyeti Đle Olan Đliskisi.Yayınlanmamıs Yüksek Lisans
Tezi,Gebze Yük.Tek.Ens.SBE, Gebze.
Ergin Canan, (1992), Doktor ve Hemsirelerde Tükenmislik ve Maslach
Tükenmislik Ölçeginin Uyarlanması. Ulusal Psikoloji Kongresi Düzenleme
Kurulu ve Türk Psikologlar Dernegi Yayını, Bayraktar R, Dag .(Ed), VII.,
s.143-160, Ankara.
Gaines J., J. M. Jermier, (1983), Emotional Exhaustion in a High Stres
Organization, Academy of Management Journal, 26 (4): 567-586
Kahill, S., (1988), Symptoms of Professional Burnout: A Rewiev of the
Emprical Evidence, Canadian Psychology, 29(3), p. 284-297
Maslach C., & Jackson S. E., (1986). Maslach Burnout Inventory. 2nd ed.
Pal Alto: Consulting Psychologists Press, p. 6-10
Masclach C., Schaufeli W.B., Leiter M. P. , (2001). Job Burnout, Annual
Review
of Psycholog, Volume: 52, p.397-422
216
Firm Newness, Entrepreneurial Orientation, and Ethical Climate. Donald O.
Neubaum, Marie S.Mitchell, Marshall Schminke, Journal of Business
Ethics 52: 335-347, 2004, Netherland
Nizamieva Dilber, ( 2001), Örgütlerde Sosyal Sorumluluk ve Đs
Etigi.Yayınlanmamıs Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal
BilimlerEnstitüsü, Đstanbul.
Ok, Sibel. (2002). Banka Çalısanlarının Tükenmislik Düzeylerinin Đs
Doyumu,Rol Çatısması, Rol Belisrsizligi ve Bazı Bireysel Özelliklerine
Göre Đncelenmesi, Yayınlanmamıs Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi
Sosyal Bilimler Enstitüsü,Ankara
Özgener Sevki, (2004), Đs Ahlakının Temelleri - Yönetsel Bir Yaklasım,
Nobel Yayınları, Ankara.
Perlman B. ve Hartman A.E., (1982), “Burnout: Summary And Future
Research”, Human Relations, 35: 283-305
Peterson Dane K., (2002), The Relationtship Between Unethical Behavior
and The Dimensions of The Ethical Climate Questionairre, Journal of
Business Ethics, p.313
Pehlivan Đnayet Aydın. (2001). Yönetsel ve Mesleki Örgütsel Etik, Pegem
Yayıncılık.Ankara.
Sims Ronald, R.E. Brinkmann Johanness, 2002, “ Leaders As Moral Role
Models: The Case of John Gutfreund At Salamon Brothers”, Journal of
Business Ethics 35, 327- 339
Sagnak Mesut, ( 2005), Etik Đklimlerin Örgütsel Temelleri, Çagdas Egitim,
Mart
sayısı, s.34-40.
217
Sünter A.T., Canbaz S., Dabak S., Öz H., Peksen Y.,(2006) Pratisyen
Hekimlerde Tükenmislik, Đse Baglı Gerginlik ve Đs Doyumu Düzeylerinin
Đncelenmesi, Genel Tıp Dergisi, 16(1):9-14
Sürgevil Olca. (2005). Tükenmislik ve Tükenmisligi Etkileyen Faktörler:
Akademik Personel Üzerinde Bir Uygulama, Yayınlanmamıs Yüksek
Lisans Tezi, 9 Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Đzmir.
Tutar Hasan, Yilmaz M Kemal, Cumhur Erdönmez, (2003), Đsletme
Becerileri Grup Çalısması, Nobel Basımevi, Ankara
Tümkaya S., (1996), Ögretmenlerdeki Tükenmislik, Görülen Psikolojik
Belirtiler ve Basa Çıkma Davranısları, Yayınlanmamıs Doktora Tezi,
Çukurova Üniversitesi, Adana.
Tütüncü Özkan, Doğan Đpekgil Özlem, (2003), Hizmet Đşletmelerinde
Toplam Kalite Yönetimi Kapsamında ISO 9001:2000, DEÜ, 2003
Tutuncu, O. & Dogan, O. (2004). Analysis of the Relationship Between
Total Quality Management and EFQM Business Excellence Model and An
Implementation in Turkey, 7th. International QMOD Conference:
Management Challenge for the New Millennium, Monterrey, Mexico.
Tutuncu, O., & Dogan, O. (2005). Analysis of the Relationship between
Job Satisfaction and EFQM Business Excellence Model: An
Implementation on Turkish Quality Award Winners, 10th World Congress
for Total Quality Management, Winnipeg, Canada.
Tutuncu, O., Kucukusta, D. & Yagcı, K. (2005). An Analysis of
Organizational Commitment and Job Satisfaction among ISO 9001:2000
Certified Companies: An Empirical Study on Hospitality Industry,
International Conference of Business, Economics andManagement
Disciplines, New Brunswick, Canada.
218
Tutuncu, O., D. Kucukusta ve H. Erbil., “The Role of Patient Safety
Climate on ISO 9001 Quality Management System: Perceptions of
Employees in CSU”, International Congress for Reprocessing of Medical
Devices, Baden, Austria, 3-5 May 2007
Ungan M., Yaman H., (2002). Aile Hekimligi Asistan Hekimleri Üzerinde
Bir Đnceleme. Türk Psikoloji Dergisi,17 (49), s.37 – 44
Victor B., Cullen J. B., (1988), The Organizational Bases of Ethical
Climate, Administrative science Quarterly, (33) 101- 104
Victor B., Cullen J. B., Parboteeah K. P., (2003), The Effects of Ethical
Climates on Organizational Commitment: A Two Study Analysis, Journal of
Business Ethics 46: 127-141, Kluwer Academic Publishers, Netherlands
Yalçınkaya Münevver , (2000), Örgüt Đklimi ve Đs Doyumu., E.Ü. Egitim
Fakültesi Yayını No:2. Đzmir, EÜ Basımevi. ISBN:975-483-460-1, Özgün
Bir Arastırma, 1-166
Wright T. A., Bonett R., (1997), The Contribution of Burnout to Work
Performance, Journal of Organizational Behavior, 18 (5), p.491-499

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com