You are here

Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Sessizlik İlişkisine Yönelik Sağlık Çalışanları Üzerine Bir Araştırma

The Relationship Between Organizational Citizenship Behavior, Organizational Identification and Organizational Silence: A Research on Health Care Professionals

Journal Name:

Publication Year:

Keywords (Original Language):

Abstract (2. Language): 
The purpose of this study is to reveal the organizational citizenship behavior (OCB), organizational identification (OI), and organizational silence (OS) levels of healthcare professionals, dwell on the association between their OCB, OI, and OS levels, and show the influence of OI and OS levels on OCB. Data collection tools are OCB scale developed by Podsakoff et al. (1990), OS scale developed by Van Dyne et al. (2003), and a questionnaire form consisting of demographic characteristics of the staff. 325 healthcare professionals participated in the study that was conducted from 1 March to 30 April 2015. IBM SPSS Statistics 20 was used to analyze the data. The study results indicate a significant and positive relationship between OI and OCB. OI has a positive influence on OCB levels of the staff. There is a significant, inverse relationship between OS and OCB. In general terms, prosocial silence, which is one of the sub-dimensions of OS, has a positive influence on the sub-dimensions of OCB. However, defensive silence negatively influences altruism, politeness, and sportsmanship while acquiescent silence negatively influences sportsmanship. To sum up, taking into account the positive influence of identification on OCB and the negative influences of all silence dimensions except for prosocial silence, it can be concluded that healthcare managers need to take their employees’ ideas into account. In other words, representation of different views within the organization should be ensured.
Abstract (Original Language): 
Çalışmanın amacı, sağlık çalışanlarının örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD), örgütsel özdeşleşme (ÖÖ) ve örgütsel sessizlik (ÖS) düzeylerini belirlemek, ÖVD, ÖÖ ve ÖS düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek ve ÖÖ ile ÖS düzeylerinin ÖVD’ye etkisini ortaya koymaktır. Veri toplama aracı olarak Podsakoff ve arkadaşları (1990) tarafından geliştirilen ÖVD ölçeği, Mael ve Ashforth (1992) tarafından geliştirilen ÖÖ ölçeği ve Van Dyne ve arkadaşları (2003) tarafından geliştirilen ÖS ölçeği ile çalışanların demografik özelliklerinden oluşan bir anket formu kullanılmıştır. 1Mart-30Nisan 2015 tarihleri arasında gerçekleştirilen çalışmaya 325 sağlık çalışanı katılmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS Statistics 20 programından yararlanılmıştır. Çalışmanın bulgularına göre; ÖÖ ile ÖVD arasında anlamlı ve pozitif yönlü ilişki vardır. ÖÖ, çalışanların ÖVD düzeylerini pozitif yönde etkilemektedir. ÖS’le ÖVD arasında anlamlı ve ters yönlü bir ilişki vardır. Genel olarak ÖS’in alt boyutlarından prososyal sessizlik, ÖVD’nın alt boyutlarını olumlu yönde etkilemektedir. Ancak savunmacı sessizlik özgecilik, nezaket ve sportmenlik boyutlarını; kabullenici sessizlik ise sportmenliği olumsuz yönde etkilemektedir. Sonuç olarak ÖVD geliştirmede özdeşleşmenin olumlu; prososyal sessizlik dışında diğer sessizlik boyutlarının ise olumsuz etkisi dikkate alınarak sağlık yöneticilerinin çalışanlarının görüş ve önerilerini dikkate alması; başka bir ifadeyle örgütte sesliliği geliştirmesi önemli bulunmaktadır.

REFERENCES

References: 

1. Acaray A. and Akturan A. (2015) The Relationship Between Organizational Citizenship
Behaviour and Organizational Silence. Procedia-Social and Behavioral Sciences 207:
472-482.
2. Afşar L. (2013) Örgütsel Sessizlik ve Örgütsel Güven İlişkisi: Konuya İlişkin Bir
Araştırma. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi,
İstanbul.
Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi 379
3. Akyüz B. (2015) Örgütsel Sessizlik ve Bireysel Yaratıcılık Performansı İlişkisi:
Örgütsel Özdeşleşmenin Aracılık Rolü. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler
Dergisi 44: 207-216.
4. Alioğulları Z. D. (2012) Örgütsel Sessizlik ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı
Arasındaki İlişki Bir Uygulama. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,
Yüksek Lisans Tezi, Erzurum.
5. Allison B. J., Voss R. S. and Dryer S. (2001) Student Classroom and Career Success:
The Role of Organizational Citizenship Behavior. Journal of Education for Business
76(5): 282-288.
6. Alparslan A. M., Can A. ve Oktar Ö. F. (2014) Algılanan Örgütsel Desteğin Yardım
Etme Davranışına Etkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin Aracılık Rolü: Hastane Çalışanları
Üzerine Bir Araştırma. "İŞ, GÜÇ" Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi
16(2): 115-128.
7. Altunışık R., Coşkun R., Bayraktaroğlu S. ve Yıldırım E. (2010) Sosyal Bilimlerde
Araştırma Yöntemleri - SPSS Uygulamalı. Sakarya Yayıncılık, Sakarya.
8. Aquino K. and Bommer W. H. (2003) Preferential Mistreatment: How Victim Status
Moderates the Relationship Between Organizational Citizenship Behavior and
Workplace Victimization. Organization Science 14(4): 374-385.
9. Ashforth B. E. and Mael F. (1989) Social Identity Theory and the Organization. The
Academy of Management Review 14(1): 20-39.
10. Ashforth B. E., Harrison S. H. and Corley K.G. (2008) Identification in Organizations:
An Examination of Four Fundamental Questions. Journal of Management 34(3): 325-
374.
11. Bal H. (2001) Bilimsel Araştırma Yöntem ve Teknikleri. Süleyman Demirel
Üniversitesi Basımevi, Isparta.
12. Basım H. N. ve Şeşen H. (2006) Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği Uyarlama Ve
Karşılaştırma Çalışması. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi
61(4): 83-101.
13. Bell S. J. and Menguc B. (2002) The Employee-Organization Relationship,
Organizational Citizenship Behaviors, and Superior Service Quality. Journal of
Retailing 78(2): 131-146.
14. Bellou V., Chitiris L. and Bellou A. (2005) The Impact of Organizational Identification
and Self-Esteem on Organizational Citizenship Behavior: The Case of Greek Public
Hospitals. Operational Research 5(2): 305-318.
15. Blakely G. L., Andrews M. C. and Fuller J. (2003) Are Chameleons Good Citizens? A
Longitudinal Study of the Relationship Between Selfmonitoring and Organizational
Citizenship Behavior. Journal of Business and Psychology (18)2: 131-144.
16. Brinsfıeld C. T. (2009) Employee Silence: Investigation of Dimensionality
Development of Measures, and Examination of Related Factors. Ohio State University,
Dissertation, Ohio
380 Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 2017; 20(3): 357-384
17. Chughtai A. A. and Buckley F. (2009) Linking Trust in the Principal to School
Outcomes the Mediating Role of Organizational Identification and Work Engagement.
International Journal of Educational Management 23(7): 574-589.
18. Çakıcı A. (2007) Örgütlerde Sessizlik: Sessizliğin Teorik Temelleri ve Dinamikleri.
Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 16(1): 145-162.
19. Çakıcı A. (2008) Örgütlerde Sessiz Kalınan Konular, Sessizliğin Nedenleri ve
Algılanan Sonuçları Üzerine Bir Araştırma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler
Enstitüsü Dergisi 17(1): 117-134.
20. Çakıcı A. (2010) Örgütlerde İşgören Sessizliği. Detay Yayıncılık, Ankara.
21. Çelik M. (2007) Örgüt Kültürü ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı: Bir Uygulama.
Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, Erzurum.
22. Çınar O., Karcıoğlu F. and Alioğulları Z.D. (2013) The Relationship Between
Organizational Silence and Organizational Citizenship Behavior: A Survey Study in the
Province of Erzurum, Turkey. Procedia-Social and Behavioral Sciences 99: 314-321.
23. Çimen M. (2016) Yönetimde Yeni Yaklaşımlar: Örgütsel Vatandaşlık Davranışı. ACU
Sağlık Bilimleri Dergisi (1): 1-5.
24. Demirtaş H. A. (2003) Sosyal Kimlik Kuramı, Temel Kavram ve Varsayımlar. İletişim
Araştırmaları 1(1): 123-144.
25. DiPaola M. and Tschannen-Moran M. (2001) Organizational Citizenship Behavior in
Schools and its Relationship to School Climate. Journal of School Leadership 11(5):
424-447.
26. Dukerich J. M., Golden B. R. and Shortell S. M. (2002) Beauty is in the Eye of the
Beholder: The Impact of Organizational Identification, Identity, and Image on the
Cooperative Behaviors of Physicians. Administrative Science Quarterly 47(3): 507-
533.
27. Dutton J. E., Dukerich J. M. and Harquail C.V. (1994) Organizational Images and
Member Identification. Administrative Science Quarterly 39(2): 239-263.
28. Edward M. R. (2005) Organizational Identification: A Conceptual and Operational
Review. International Journal of Management Reviews 7(4): 207-230.
29. Erdoğan P. ve Bedük A. (2013) Örgütsel Sinizm ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı
Arasındaki İlişki: Sağlık Sektöründe Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve
Teknik Araştırmalar Dergisi 1(6): 17-36.
30. Esfahani A. N., Dalvi M. R. and Sefiddashti F. (2013) An Investigation of the Impact
of Internal Marketing on Organization Silence (Case Study: Tax Administration
of Isfahan City). Journal of Basic and Applied Scientific Research 3(2): 413-421.
31. Fatima A., Salah-Ud-Din S., Khan S., Hassan M. and Hoti H. A. K. (2015) Impact of
Organizational Silence on Organizational Citizenship Behavior: Moderating Role
of Procedural Justice. Journal of Economics, Business and Management 3(9):846-
850.
Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi 381
32. İplik E., İplik F. N. ve Efeoğlu İ. E. (2014) Çalışanların Örgütsel Destek Algılarının
Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin
Rolü. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi 6(12): 109-123.
33. İplik F. N. (2009) Türkiye’deki Dört ve Beş Yıldızlı Otellerde Uygulanan Örgütsel
Sosyalleşme Taktiklerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Anatolia:
Turizm Araştırmaları Dergisi 20(2): 185-196.
34. İşçan Ö. F. (2006) Dönüştürücü/Etkileşimci Liderlik Algısı ve Örgütsel Özdeşleşme
İlişkisinde Bireysel Farklılıkların Rolü. Akdeniz Üniversitesi İktisadi ve İdari
Bilimler Fakültesi Dergisi 11(6): 160-177.
35. Kabataş A. (2010) Örgütsel Sinizm ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Arasındaki
İlişkilerin İncelenmesi ve Bir Araştırma. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler
Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli.
36. Kalaycı Ş. (2014) SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Asil Yayın
Dağıtım, Ankara.
37. Kalkan A. (2013) Algılanan Örgüt Kültürünün Örgütsel Vatandaşlık Davranışı
Üzerindeki Etkisi: Kuramsal ve Görgül Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal
Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, Konya.
38. Karabey C. N. (2005) Örgütsel Özdeşleşme, Örgütsel İmaj ve Örgütsel Vatandaşlık
Davranışı İlişkisi Bir Uygulama. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,
Yüksek Lisans Tezi, Erzurum.
39. Karabey C. N. ve İşcan Ö. F. (2007) Örgütsel Özdesleşme, Örgütsel İmaj ve Örgütsel
Vatandaşlık Davranışı İlişkisi: Bir Uygulama. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 21(2):
231- 241.
40. Karagöz Y. (2014) SPSS 21.1 Uygulamalı Biyoistatistik. Nobel Yayın Dağıtım,
Ankara.
41. Kark R. and Waismel-Manor R. (2005) Organizational Citizenship Behavior: What’s
Gender Got to Do With It? Organization 12(6): 889-917.
42. Kılınç E. and Ulusoy H. (2014) Investigation of Organizational Citizenship Behavior,
Organizational Silence and Employee Performance at Physicians and Nurses, and the
Relationship Among Them. Business Management Dynamics 3(11): 25-34.
43. Lombardı D. J. and Schermerhorn J. R. (2007) Healthcare Management. NJ: John
Wiley, Hoboken.
44. Mael F. A. and Ashforth B. E. (1992) Alumni and Their Alma Mater: A Partial Test of
the Reformulated Model of Organizational Identification. Journal of Organizational
Behaviour 13(2): 103-123.
45. Miller V. D., Allen M., Cazey M. K. and Johnson J. R. (2000) Reconsidering the
Organizational Identification Questionnaire. Management Communication Quarterly
13(4): 626-658.
382 Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 2017; 20(3): 357-384
46. Morrison E.W. and Milliken F. J. (2000) Organizational Silence: A Barrier to Change
and Development in A Pluralistic World. Academy of Management Review 25(4):
706-725.
47. Nader L. (2001) Breaking the Silence-Politics and Professional Autonomy.
Anthropological Quarterly 75(1): 160-169.
48. Nikmaram S., Yamchi H. G., Shojaii S., Zahrani M. A. and Alvani S. M. (2012) Study
on Relationship Between Organizational Silence and Commitment in Iran. World
Applied Sciences Journal 17(10): 1271-1277.
49. Organ W. D. (1988) Organizational Citizenship Behavior: The Good Soldier
Syndrome. Lexington Books, Lexington.
50. Özgen I. ve Sürgevil O. (2009) ‘Örgütsel Sessizlik Olgusu ve Turizm İşletmeleri
Açısından Değerlendirilmesi’. Turizm İşletmelerinde Örgütsel Davranış. İçinde:
Sabuncuoğlu Z. (ed.) ss: 303-328. MKM Yayıncılık, Bursa.
51. Özler D. E. ve Ünver E. (2012) Psikolojik Sözleşmenin İş Tatmini Üzerindeki Etkisini
Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve
İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 17(2): 325-351.
52. Perlow L. and Williams S. (2003) Is Silence Killing Your Company? Harvard
Business Review 81(5): 52 58.
53. Pinder C. C. and Harlos K. P. (2001) Employee Silence: Quiescence and Acquiescence
as Responses to Perceived Injustice. Personnel and Human Resources Management
20: 331-369.
54. Podsakoff P. M., MacKenzie S. B., Paine J. B and Bachrach D. G. (2000)
Organizational Citizenship Behaviors: A Critical Review of the Theoretical and
Emprical Literature and Suggestions for Future Research. Journal of Management
26(3): 513-563.
55. Podsakoff P. M. and Mackenzie S. B. (1994) Organizational Citizenship Behaviors and
Sales Unit Effectiveness. Journal of Marketing Research 3(1): 351-363.
56. Podsakoff P. M., Mackenzıe S. B., Moorman R. H. and Fetter R. (1990)
Transformational Leader Behaviors and Their Effects on Followers Trust in Leader,
Satisfaction and Organizational Citizenship Behaviors. Leadership Quarterly 1(2):
107-142.
57. Polat M. (2009) Örgütsel Özdeşleşmenin Öncülleri ve Ardılları Üzerine Bir Saha
Çalışması. Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, Bursa.
58. Polat M. ve Meydan C. H. (2011) Örgüt Kültürü Bağlamında Güç Eğilimi ve Örgütsel
Bağlılık İlişkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin Aracılık Rolü. Atatürk Üniversitesi
İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 25(1): 153- 170.
59. Sabuncuoğlu Z. ve Tüz M. (2005). Örgütsel Psikoloji. Alfa Aktüel Basım Yayın
Dağıtım, Bursa.
Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi 383
60. Sezici E. (2012) ‘Örgütsel Özdeşleşme’. Örgütsel Davranışta Güncel Konular.
İçinde: Ergun Ö. D. (ed.) ss: 101-132. Ekin Basım Yayın Dağıtım, Bursa.
61. Shamir B. and Kark R. (2004) A Single-Item Graphic Scale for the Measurement of
Organizational Identification. Journal of Occupational and Organizational
Psychology 77(1): 115- 123.
62. Shen Y., Jackson T., Ding C., Yuan D., Zhao L., Dou Y. and Zhang Q. (2014) Linking
Perceived Organizational Support with Employee Work Outcomes in a Chinese
Context: Organizational Identification as a Mediator. European Management
Journal 32(3): 406-412.
63. Smidts A., Pruyn A. T. H. and Van Riel C. B. (2001) The Impact of Employee
Communication and Perceived External Prestige on Organizational
Identification. Academy of Management Journal 44(5): 1051-1062.
64. Şantaş F., Uğurluoğlu Ö., Kandemir A. ve Çelik Y. (2016) Sağlık Çalışanlarında
Örgütsel Sinizm, İş Performansı ve Örgütsel Özdeşleşme Düzeyleri Arasındaki
İlişkilerin İncelenmesi. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18(3): 867-886.
65. Şehitoğlu Y. (2010) Örgütsel Sessizlik Örgütsel Vatandaşlık Davranışı ve Algılanan
Çalışan Performansı İlişkisi. Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler
Enstitüsü, Doktora Tezi, Kocaeli.
66. Tak B. ve Aydemir B. A. (2004) Örgütsel Özdeşleşme Üzerine İki Görgül Çalışma. 12.
Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi. Uludağ Üniversitesi, Bursa.
67. Tiktaş G. (2012) Örgüt Kültürü, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel Sessizlik İlişkisine
Yönelik Bir İnceleme. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek
Lisans Tezi, İzmir.
68. Tokgöz E. ve Seymen O. A. (2013) Örgütsel Güven, Örgütsel Özdeşleşme ve Örgütsel
Vatandaşlık Davranışı Arasındaki İlişki: Bir Devlet Hastanesinde Araştırma. Öneri
Dergisi 10(39): 61-76.
69. Turunç Ö. ve Çelik M. (2010) Çalışanların Algıladıkları Örgütsel Destek ve İş
Stresinin Örgütsel Özdeşleşme ve İş Performansına Etkisi. Yönetim ve Ekonomi
17(2): 183-206
70. Türk Dil Kurumu Büyük Türkçe Sözlük. http://tdk.gov.tr Erişim Tarihi: 03.11.2016.
71. Ürek D., Demir İ. B. ve Uğurluoğlu Ö. (2015) Örgütsel Sessizliğin Örgütsel
Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Uygulaması. Gazi İİBF Dergisi. 17(3): 122-141.
72. Vakola M. and Bouradas D. (2005) Antecedents and Consequences of Organisational
Silence: An Empirical Investigation. Employee Relations. 27(5): 441-458.
73. Van Dick R., Grojean M. W., Christ O. and Wieseke J. (2006) Identity and the Extra
Mile: Relationships Between Organizational Identification and Organizational
Citizenship Behaviour. British Journal of Management 17(4): 283-301.
74. Van Dick R., Van Knippenberg D., Kerschreiter R., Hertel G. and Wieseke J. (2008)
Interactive Effects of Work Group and Organizational Identification on Job
384 Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 2017; 20(3): 357-384
Satisfaction and Extra-Role Behavior. Journal of Vocational Behavior 72(3): 388-
399.
75. Van Dyne L., Graham J. W. and Dienesch R. M. (1994) Organizational Citizenship
Behavior: Construct Redefinition, Measurement, and Validation. Academy of
Managament Journal 37(4): 765-802.
76. Van Dyne L.V., Ang S. and Botero I. C. (2003) Conceptualizing Employee Silence and
Employee Voice as Multidimensional Constructs. Journal of Management Studies
40(6): 1359-1392.
77. Yanık C. (2012) Örgütsel Sessizlik İle Güven Arasındaki İlişki ve Eğitim Örgütlerinde
Bir Araştırma. Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi,
İstanbul.

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com