You are here

Orta Çağ İslam Dünyasında İhanetler ve Suikastler: İsma'ili, Karmati ve Nizari Gruplar

Journal Name:

Publication Year:

Keywords (Original Language):

Author NameUniversity of AuthorFaculty of Author
Abstract (2. Language): 
The Islamic world has different poles in terms of thought, faith and culture. In the beginning, the bipolar structure, in the following periods, each group experienced divisions within themselves, and also at the level of nuances. In the 7th century, discrete herbs for understanding, interpreting and living Islam began to be seen. The meaning, the people and the means in the Islamic world are influenced by space and internal dynamics. Then began to show signs of division and fragmentation by terrorist activities that started in the 9th and 10th centuries. Especially in the 9th and 13th centuries Ismaili, Karmati and Nizari Islamic perception has become a fearful dream of the Islamic world. Failing to accept the existence of another's Islamic perception or to create common living spaces and practices as common heritage has led to the transformation of the Islamic world from a civilization geography to a blood and tear geography. These groups, which Orthodox Islam has described with the concepts of bodily, mulhid, zındık or zenadık, have in fact proposed an alternative everyday life and state structuring far beyond these definitions. In order to realize this, they are organized in the center and the provinces. The history of the Isma'il-Karmati period is divided into two main turning points. These periods are Devr-i Zuhur in which they carried out their issues openly, Devr-i setr period in which they had to carry out their work secretly. Both periods have their own actions and discourses which vary according to regional and periodical dynamics. When the resources of the period of the Devrim-i Zuhur period are examined, it will be seen that there are three cycles and three strategies from the 9th to the 20th century.
Abstract (Original Language): 
İslam dünyası düşünce, inanç ve kültür açısından farklı kutuplara sahiptir. Başlangıçta iki kutuplu yapı, sonraki dönemlerde her grup kendi içinde bölünmeler yaşayarak, nüanslar düzeyinde de olsa farklılaşmalar oluştu. VII. Yüzyılda başlayan İslam'ı anlama, yorumlama ve yaşama hususunda ayrık otları görülmeye başlandı. İslam dünyasındaki anlam, insan ve araçlar bunlara mekân ve iç dinamiklerin de tesiriyle IX. ve X. Yüzyıllarda başlayan terör faaliyetleriyle bölünme ve parçalanma alametleri göstermeye başlamıştır. Özellikle IX. ve XIII. Yüzyıllarda İsmaili, Karmati ve Nizari İslam algısı, İslam dünyasının korkulu rüyası olmuştur. Diğerinin İslam algısının varlığını kabul edememek ya da ortak miras kadar ortak yaşam alanları ve pratiklerini oluşturamamak, İslam dünyasını bir medeniyet coğrafyasından, kan ve gözyaşı coğrafyasına dönüşmesine neden olmuştur. Ortodoks İslam'ın bâtıni, mulhid, zındık veya zenadıka kavramlarıyla tanımladıkları bu gruplar, aslında bu tanımlamaların çok ötesinde alternatif bir gündelik hayat ve devlet yapılanması önermekte idiler. Bunu da gerçekleştirmek için merkez ve taşrada örgütlendiler. İsma'ilî-Karmati dönemi tarihi iki ana döneme ayrılmaktadır. Bu dönemler, çalışmalarını gizli yürüttükleri (Devr-i Setr) ile açık yürütmek zorunda kaldıkları Devr-i Zuhur dönemleridir. Her iki dönemin kendi içinde bölgesel ve dönemsel dinamiklere göre değişen eylem ve söylemleri söz konusudur. İsma'ilîlerin IX. Yüzyıldan XX. Yüzyıla süren Devr-i Zuhur dönemi kaynakları incelendiğinde üç devresi ve üç stratejisi olduğu görülecektir.

REFERENCES

References: 

Abdurrahman
Bedevî
, Mezâhibu'l Islamiyyin, II, Beyrut 1973.
Akbar, Faiza,
"Th
e Secular of Religious Dissidence in Early İslam: the Case
of the Qaramita of Sawad Al-Kufe" Journal Institute of Muslim
Minorty Affairs, Vol., 12/2, July London 1991, s. 384. Algar,Hamid, "The Revolt of Agha Khan Mahallati and The Transference of
the Ismaîli Imamata to India" Studia Islamica, Paris 1969, XXIX, s.
55-80;
Bağdadî, el-Fark, s. 169; amlf., Mezhepler Arasındaki Farklar,, çev. E. Ruhi Fığlalı, İstanbul 1979, s. 253;
48
Abdullah Ekinci - Orta Çağ İslam Dünyasında İhanetler ve Suikastler: İsma'ili, Karmati ve Nizari.
Corbin, H., Cylical Time andIsmaili Gnosis, tr. R. Manheim-J. W. Morris,
London 1983.
Daftary, Farhad, "The Isma'ili Da'wa outside the Fatımîd Dawla", The Institute of Ismaili Studies 2000.
Ekinci,
Abdulla
h & Günarslan, Hüseyin, Activities of Islamic Heterodoxy in Europe and America: The Example of Aga Khans in Portugal and the CanadaEdited by William Sayers & Zeki Tastan, History, Literature and Society: Selected Article, Published by AGP Research, London & Istanbul 2016.
Ekinci, Abdullah, "Karmatilerin Alternatif Sosyal Yaşam Sunma Çabaları", Uluslararası Asya ve Afrika Çalışmalar Kongresi, Eylül Ankara 2007.
,
"Karmat
i Terimine Dair Düşünceler", Hacettepe
Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi e-dergi, Ankara 2003.
,
"Orta Doğu Heterodoksisine Dair Düşünceler (Harici, Şii
ve Karmati Kavramları)", Birinci Orta Doğu Semineri (Kavramlar Kaynaklar ve Metodoji), Birinci Orta Doğu Semineri, Fırat Üniversitesi, Orta Doğu Araştırmaları Merkezi Yayınları, 319— 327, Elazığ 2004.
,
"Selçukluların İslam Dünyasındaki Heterodoks Hareketlerle
(İsma'ilî- Karmatî) Mücadelesi", Türk Dünyası Tarih
Araştırmaları, Sayı 163, 203—223 İstanbul 2006. , "İhşidilerin Suriye-Filistin Bölgesinde Hâkimiyet Kurma
Mücadelesi", Fırat Üniversitesi",Orta Doğu Dergisi, Cilt I, Sayı I,
35—53,
Elazı
ğ 2003. , "Ortaçağ Ortadoğusu'ndaki Marjinal Hareketlerin (İsma'ilî-
Karmatî Hareketi'nin) Dönemin İslam Dünyasına Alternatif
Sosyal Yaşam Sunma Çabaları, Belleten, TTK Yay., LXIX,
Ağustos 2005.
,
"Ortadoğu'da Ortaya Çıkan Fikir Akımları ( 8-10.
Yüzyıllar), Orta-Doğu Araştırmalar Dergisi, I, Sayı II, 61-77, Elazığ 2003.
,
"Ortadoğu'da Ortaya Çıkan Heterodoks Akımların Tarihsel
Arka Planı", Türk Dünyası Tarih Araştırmaları, Sayı. 141, 83—98, İstanbul 2005.
, "Ortadoğu'nun Derin Akıntısı Şii Hilali", Star Gazetesi- Açık
Görüş 19.Şubat. 2012. , "The Struggle of Sadjıds Against The Marjşinal Groups of
Middle East In Middle Ages", Archiv orientdlni, Oriental
Archive.2006
49
Harran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Yıl: 21, Sayı 36, Temmuz-Aralık 2016
,
Ortadoğu 'da Marjinal Bir Hareket; Karmatîler (Siyasi,
Sosyal Ve İktisadi Faaliyetleri/Ortadoğu 'da İlk Sosyalist
Yapılanma), Odak Yayınevi, Ankara 2005. El-Şehristani, el-Milel ve 'n-Nihal, I, Gazâlî, Bâtıniliğin İç Yüzü, çev. Avni İlhan, Ankara 1993. Geoje, Les Carmathes Bahraın Et Les Fatımıdes, Leiden 1905, s. 103 Hasan İbrahim Hasan, Tarih el-Düvele el-Fatımiye, Kahire 1964. Hollister, J. N., The Shia of India, London 1953. İbn Havkal, Kitab Suretü'lArd, ed. J. H. Kramers, Leiden 1938-39. İvanow,W., "İsma'ilîs and Qarmatians", Journal Royal Asiatic Society,
Bombay Branch, 1940.
, The Rise of The Fatımîds, Bombay 1942.
, The Alleged Founder of İsma'ilîsm, II, Bombay 1940.
Lewis, Bernard, The Origins of İsma'ilîs,Cambridge 1940.
Madelung,Wilferd, "İsma'iliyye" EI2., vol., IV, Leiden 1978.
Makrizî, İtti'azü'l Hunafa, Kahire 1967
Mustafa Galib, Tarihu'd-Da'veti'lİsma'ilîyye, Beyrut 1965.
Öz,Mustafa, Nizarî İsma'ili Mezhebinde Ağa Hanlar Dönemi, , M.Ü. Sos.
Bil. Ens., Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Taha el-Veli, el-Karamita, s. 30-31. Yurdagüner, Metin, "Bab",DİA, II, s. 309

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com