You are here

Müttefik Güç Harekâtı İnsani Müdahalelerin Bir İstisnası mıdır? NATO'nun Kosova'ya Yönelik Harekâtının Uluslararası Hukuk ve Askeri Bakış Açılarından Değerlendirilmesi

Is Operation Allied Force an Exception to Humanitarian Interventions? Evaluation of NATO's Operation towards Kosovo from International Law and Military Perspectives

Journal Name:

Publication Year:

Keywords (Original Language):

Author NameUniversity of Author
Abstract (2. Language): 
Operation Allied Force (OAF), conducted by NATO in 1999, resulted in debates regarding the military aspects and the international law. NATO attacked the Federal Republic of Yugoslavia (FRY) civilian infrastructure as well as its troops to stop all military actions, violence and repression. Difficulties in ensuring the continuation of daily life as a result of the massive bombings created a moral collapse among Serbians more specifically in the FRY military and public, and this forced the Serbian leadership to end the war by coming to terms with NATO. The military dimension of OAF is included in this study due to the fact that OAF has been an example of finalizing a military operation as a result of massive bombing of civilian infrastructure of a state. On the other hand, NATO’s initiating the campaign without the approval of the United Nations Security Council violated the international law. However, the humanitarian dimension of the crisis in Kosovo provided an ethical base for the operation. OAF did not result in the formation of a customary international law regarding the humanitarian intervention in the later period. After 1999, crisis management operations including humanitarian intervention have been conducted with the approval of the United Nations Security Council. Therefore, OAF has remained an exception in international law.
Abstract (Original Language): 
NATO’nun 1999 yılında Kosova’da icra ettiği Müttefik Güç Harekâtı hem askeri hem de hukuki anlamda tartışmalara yol açmıştır. NATO, bütün askeri eylemlerin durdurulması, şiddet ve baskının sona erdirilmesi için Yugoslavya Federal Cumhuriyeti (YFC) askeri birliklerinin yanında ülkenin sivil altyapısına da taarruz etmiştir. Ağır bombardıman sonucunda günlük yaşamın devamının sağlanmasında sıkıntılar yaşanması hem Sırp halkı hem de Sırp ağırlıklı YFC ordusunda moral çöküntüsü yaratmış ve Sırp liderliğini NATO’nun şartlarıyla uzlaşarak savaşı sona erdirmeye zorlamıştır. NATO’nun Kosova’ya yönelik harekâtının askeri boyutu, bir ülkenin sivil alt yapısına taarruz edilerek bir askeri harekâtın sonuca ulaştırılmasının bir örneğini teşkil etmesi nedeniyle bu çalışma kapsamına alınmıştır. Diğer yandan NATO’nun Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi onayı almadan harekâtı başlatması uluslararası hukuka aykırı olmuştur. Ancak Kosova’daki yaşanan krizin insani boyutu, harekâtın etik olarak meşruiyet zeminine oturmasına imkân sağlamıştır. Kosova Harekâtı, daha sonraki dönemde insani müdahale konusunda bir örf ve adet hukuku oluşumuna halihazirda yol açmamıştır. 1999 yılı sonrasında insani müdahale içeren kriz yönetim operasyonları, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi onayı ile icra edilmiştir. Bu nedenle Kosova Harekâtı uluslararası hukukta bir istisna olarak kalmaya devam etmiştir.

REFERENCES

References: 

Hamza, A. (2006). Makedonya-Arnavutluk İlişkilerinde Arnavut Sorunu.
Üsküp: Logos.
ABD Savunma Bakanlığı. (31 Ocak 2000). Report to Congress:
Kosovo/Operation Allied Force After-Action Report,
http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/kosovoaa/kaar02072000.pdf
adresinden alınmıştır.
Ayhan, H. (2010). Arnavut ve Sırp Savları Bağlamında Kosova’nın
Sahipliği Sorunu, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
Dergisi, 23, 73-86.
Babuna, A. (2010). Kosova Sorunu Üzerine, Dış Politika Enstitüsü İnternet
Sitesi. http://www.dispolitika.org.tr/dosyalar/ ababuna_p.htm adresinden
alınmıştır.
Başeren, S.H. (2003). Uluslararası Hukukta Devletlerin Münferiden Kuvvet
Kullanmalarının Sınırları. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
BBC İnternet Sitesi. (19 Eylül 2007). Cambodia's brutal Khmer Rouge
regime,http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/7002629.stm
adresinden alınmıştır.
BM Enformasyon Merkezi Ankara. Soykırım Suçunun Önlenmesi ve
Cezalandırılması Sözleşmesi, http://www.unicankara.org.tr/ doc_pdf/
metin1210.pdf adresinden alınmıştır.
BM Enformasyon Merkezi Ankara. Fildişi Sahilleri,
http://www.unicankara.org.tr/today/2.html adresinden alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1160 numaralı Karar Metni.
http://www.un.org/peace/kosovo/98sc1160.htm adresinden
alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1199 numaralı Karar Metni,
http://www.un.org/peace/kosovo/98sc1199.htm adresinden alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1264 numaralı Karar Metni,
http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N99/264/81/PDF/
N9926481.pdf?OpenElement adresinden alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1460 numaralı Karar Metni,
http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N03/231/16/PDF/
N0323116.pdf?OpenElement adresinden alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1528 numaralı Karar Metni,
Savunma Bilimleri Dergisi, Kasım 2011, Cilt 10, Sayı 2, 18-57. 54
http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N04/253/20/PDF
/N0425320.pdf?OpenElement adresinden alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. BMGK 1203 numaralı Karar Metni,
http://www.un.org/peace/kosovo/98sc1203.htm adresinden
alınmıştır.
BM İnternet Sitesi. 26 Mart 1999. BMGK 6659 numaralı Basın Açıklaması,
http://www.un.org/News/Press/docs/1999/19990326.sc6659.html
adresinden alınmıştır.
Bogdan, A. (2008).The United States and the International Criminal Court:
Avoiding Jurisdiction Through Bilateral Agreements in Reliance on
Article 98. International Criminal Law Review 8, 1-54.
Chomsky, N. (2003). Radical Priorities. Canada: AK Pres.
Bozkurt, G.S. (2010): Tito Sonrası Dönemde Eski Yugoslavya Bölgesindeki
Türkler ve Müslümanlar. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, X/2,
51-95.
East Timor Hükümeti İnternet Sitesi. (2008). History of East Timor,
http://www.easttimorgovernment.com/history.htm adresinden
alınmıştır.
Franck, M.T. (2002). Recourse to Force: State Action Against Threats and
Armed Attacks. Cambridge: Cambridge University Press.
Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı. (2009). Geçmişten
Günümüze Kosova Tarihi ve Türkiye-Kosova İlişkileri. Ankara:
Genelkurmay Basımevi.
Globalsecurity.org. Operation Allied Force.
http://www.globalsecurity.org/military/ops/allied_force.htm
adresinden alınmıştır.
Gomersall, S.J. (1998). Birleşik Krallık BM Daimi Temsilcisinin Güvenlik
Konseyi Başkanına Mektubu. (Letter Dated 11 March 1998, From
The Deputy Permanent Representative of the United Kingdom of
Great Britain and Northern Ireland to the United Nations Addressed
to the President of the Security Council).
http://www.un.org/peace/kosovo/s98223.pdf adresinden alınmıştır.
Haberler.com İnternet Sitesi. (01 Ekim 2011). KFOR, Yarinye Sınır Kapısını
Açtı, Sıplar Barikat Kurup Ulaşımı Engelledi.
http://www.haberler.com/kfor-yarinye-sinir-kapisini-acti-siplarbarikat-
3030749-haberi adresinden alınmıştır.
Haines, S. (2009). The Influence of Operation Allied Force on the
Development of the Jus Ad Bellum. International Affairs, 85 (3),
477-490.
55 Ahmet ÇEVİKBAŞ
Hehir, A. (2009). NATO’s “Humanitarian Intervention” in Kosovo: Legal
Precedent or Aberration?. Journal of Human Rights, 8, 245-264.
Holzgrefe, J.D. (2003). “The Humanitarian Intervention Debate”, Holzgrefe,
J.D. ve Keohane R. (Ed.), Humanitarian Intervention: Ethical,
Legal, and Political Dilemmas. Cambridge, 15-52.
Kamboçya Fahri Konsolosluğu. Kamboçya Hakkında.
http://www.kambocya.org.tr/kambocya_hakkinda.htm adresinden
alınmıştır
Karakoç, J. (2006). ABD’nin Soğuk Savaş Sonrası Hegemonya Çabaları
Etkisinde NATO’nun Kosova Müdahalesi. Gazi Üniversitesi İktisadi
ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8 (1), 227-242.
Koskenniemi, M. ( Mart 2002). ‘The Lady Doth Protest Too Much’ Kosovo,
and the Turn to Ethics in International Law. The Modern Law
Review Limited, 65 (2), 159-175.
Kuzey Atlantik Konseyinin Basın Açıklaması. (12 Nisan 1999).
http://www.nato.int/docu/pr/1999/p99-058e.htm adresinden
alınmıştır.
Lambeth, B.S. (2010). Balkan Air Wars. Air Power History, 31-43.
McCoubrey, H. (Sonbahar/Kış 2000). International Humanitarian Law and
the Kosovo Crisis. International Journal of Human Rights, 4 (3/4),
184-206.
Mertus, J. A. (2009). Operation Allied Force: Handmaiden of Independent
Kosovo. International Affairs, 85: 3, 461-476.
Perry, J, D. (Summer 2000). Operation Allied Force. Aerospace Power
Journal, 14 (2), 79-91.
Radio Free Europe İnternet Sitesi. (9 Ağustos 1999). Yugoslavia: Expert
Alleges Serbs Used Nerve Gas In Kosovo.
http://www.rferl.org/content/article/1092034.html adresinden
alınmıştır.
Reisman, M. ve McDougal, M. (1973). “Humanitarian Intervention to
Protect the Ibos”, Lillich, R. (Ed.), Humanitarian Intervention and
the United Nations. Charlottesville: University Press of Virginia.
Ronzitti, N. (1999). Lessons of International Law from NATO’s Armed
Intervention Against the Federal Republic of Yugoslavia. The
International Spectator, 34 (3), 45-54.
Ronzitti, N. (1985). Rescuing Nationals Abroad Through Military Coercion
And Intervention On Grounds Of Humanity. Dordrecht: Martinus
Nijhoff Publishers.
Sperling, J. ve Webber, M. (2009). NATO: From Kosovo to Kabul,
International Affairs, 85 (3), 491-511.
Savunma Bilimleri Dergisi, Kasım 2011, Cilt 10, Sayı 2, 18-57. 56
Şahin, S. (2009). The Use of the ‘Exceptionalism’ Argument in Kosovo: An
Analysis of the Rationalization of External Interference in the
Conflict. Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 11 (3), 235-
255.
Taşdemir, F. ve Yürür, P. (1999) Kosova Sorunu: Tarihi ve Hukuki Bir
Değerlendirme. Gazi Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 99(3), 135-152.
The Library Of Congress, Congressional Research Service Report for
Congress. (1999). Kosovo: Lessons Learned from Operation Allied
Force. http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/crs/rl30374.pdf
adresinden alınmıştır.
The US Department of State, Rambouillet Anlaşması Tam Metni.
http://www.state.gov/www/regions/eur/ksvo_rambouillet_text.html
adresinden alınmıştır.
Türbedar, E. (2007). Balkanlar'daki Türk ve Müslüman Varlığının Sembolü,
Yel Dergisi..
United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR) Evaluation and
Policy Analysis Unit. (2000). The Kosovo refugee crisis.
Switzerland: UNHCR.
Uluslararası Ceza Mahkemesi İnternet Sitesi. (2011). ICC at a glance.
http://www.icc-cpi.int/Menus/ICC/About+the+Court/ICC+at+a+glance/
adresinden alınmıştır.
Uluslararası Müdahale ve Devlet Egemenliği Komisyonu (ICISS). (2001a).
Koruma Sorumluluğu (Responsibility to Protect).
http://responsibilitytoprotect.org/ICISS%20Report.pdf adresinden
alınmıştır.
Uluslararası Müdahale ve Devlet Egemenliği Komisyonu (ICISS). (2001b).
The Responsibility To Protect: Research, Bibliography, Background
(Supplementary Volume to the Report of the International
Commission on Intervention and State Sovereignty)
http://web.idrc.ca/openebooks/963-1/
http://www.google.com/books?hl=tr&lr=&id=31qFeSkSb5IC&oi=fn
d&pg=PR5&dq=The+Responsibility+to+Protect:+Research,+Biblio
graphy,+Background&ots=-AfLE-OQT_&sig=e1jl-
T4VUW_IRABaN6FBp_vqLhY#v=onepage&q=The%20Responsibi
lity%20to%20Protect%3A%20Research%2C%20Bibliography%2C
%20Background&f=false adresinden alınmıştır.
United Nations Operation in Côte d'Ivoire (UNOCI). Facts and Figures.
http://www.un.org/en/peacekeeping/missions/unoci/facts.shtml
adresinden alınmıştır.
57 Ahmet ÇEVİKBAŞ
Webber, M. (2009). The Kosovo war: a recapitulation, International Affairs,
85 (3), 447-459.
www.slobodan-milosevic.org. (28 Haziran 1989). Slobodan Mılosevic’s
1989 St. Vitus Day Speech. http://www.slobodan-milosevic.org/
spch-kosovo1989.htm adresinden alınmıştır.
Yılmaz, H. (1999). Kosova Hava Harekâtı. SHAPE: NMR Başkanlığı.
Yılmaz, M. (2005). Kosova Bağımsızlık Yolunda. İstanbul: İlke Yayıncılık.
Youngs, T., Oakes, M. ve Bowers, P. (1999). Kosovo: Operation "Allied
Force”. Library House of Commons Research Paper 99/48.
http://www.parliament.uk/briefing-papers/RP99-48 adresinden
alınmıştır
Yüksek Temsilci ve AB Özel Temsilcisi Ofisi (1998). Temas Grubu
Bildirisi -25 Mart 1998, Bonn. Erişim Tarihi: 27 Nisan 2011.
http://www.ohr.int/other-doc/contact-g/default.asp?content_id=3552
adresinden alınmıştır.

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com