Ziya Gökalp ve Sosyalizm

Bu seneki "Sosyoloji Konferanslan'nın bana ayrılan saatini beraberce geçirmeğe başlamadan önce doğrudan doğruya veya dolayısiyle Ziya Gökalp mevzuu etrafında tertip edilen 1964-65 Ders yılı serbest Konferanslarının gerektirici sebebini anlatmağa lüzum gördüm. 1964-65 ders yılını geriye doğru 1914-15 ders yılma bağlarsanız yarım asırlık bir geçmişle karşılaşırsınız. Bu devre başlangıcında tâlise ha¬yatından beri azçok aşinası olduğunuz sosyoloji bilgisi, bizde bir büyük fikir adamı tarafından ilk defa okutulmuş. Nasıl ilk feodalizm, kapitalizm veya sosyalizm... ilh. başlangıçları itibarile iktisat tarihçisinin ve sosyologunun tarihî tecessüsünü çekerse, kültür tarihçisi ve sosyologu için de "Filan ilim şubesi filan memlekette kim tarafından ilk defa ele alındı?" gibi bir süal dikkat çekici bir sosyal hâdisedir. Demek ki ileri sürülen 50 yıl üzernde durmakla sosyolojik bir iş görmüş olacağız. Bu hususa dair anlatacaklarını konuşmamızın birinci "giriş"i olacak!