You are here

Home » Content

DEHB Tanısı Almış 9-10 Yaş Grubu Öğrencilerine Uygulanan Duygusal Okur-Yazarlık Programının Duygusal Zekâ ve Dikkat Becerisi Düzeyleri Üzerindeki Etkisi

The Effect of the Emotional Literacy Program on the Emotional Intelligence and Attention Skill Levels of the 9-10 Years Old Students with ADHD

Journal Name:

  • Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi

Publication Year:

  • 2018

Key Words:

Keywords (Original Language):

Author NameUniversity of AuthorFaculty of Author
Abstract (2. Language): 
The aim of this research is to investigate the effect of the emotional literacy program on the emotional intelligence and attentional skills of 9-10 year old students with ADHD. The model of the study was pre-test-post-test semi-experimental design with matched control group. A total of 16 participants were included in the study as experimental and control groups. Eight students in the ten-session “Emotional Literacy Program” experiment group, formed by the researchers based on the Bar-On Emotional Intelligence Model, were administered 120 minutes per session for 10 weeks and no intervention was conducted for the control group. Children aged 9-10 years who were diagnosed with ADHD from a primary school in Balikesir province participated in the research. D2 Attention Test was applied to measure attentional skills of the students participating in the research and Emotional Intelligence Scale for Bar-On Children was applied to determine emotional intelligence levels. The obtained data were analyzed by covariance analysis by entering SPSS 15 program. The significance of the obtained statistical results was tested at 0.05 level. Findings show that children with ADHD have a significant effect on levels of emotional intelligence as a result of the program implemented to improve their emotional literacy, whereas they are not effective on attention skills. At the end of the research, the findings and the limitations of the research are discussed, suggestions for the next research and applications are presented.
Bookmark/Search this post with
Abstract (Original Language): 
Bu araştırmanın amacı DEHB tanısı almış 9-10 yaş grubu öğrencilerine uygulanan duygusal okuryazarlık programının duygusal zekâ ve dikkat becerisi düzeyleri üzerindeki etkisini araştırmaktır. Araştırmanın modeli ön test-son test eşleştirilmiş kontrol gruplu yarı deneysel desendir. Araştırmaya deney ve kontrol grubu olarak toplam 16 katılımcı dâhil edilmiştir. Bar-On Duygusal Zekâ Modeli esas alınarak araştırmacılar tarafından oluşturulan on oturumluk “Duygusal Okuryazarlık Programı” deney grubundaki 8 öğrenciye 10 hafta boyunca her oturum 120 dakika olmak üzere uygulanmış, kontrol grubuna ise müdahalede bulunulmamıştır. Araştırmaya Balıkesir ilinde bir ilkokula devam eden öğrencilerden DEHB tanısı almış 9-10 yaş çocukları katılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin dikkat becerilerini ölçmek amacıyla d2 Dikkat Testi uygulanması yapılmış, duygusal zekâ düzeylerini belirlemek amacıyla ise Bar-On Çocuklar İçin Duygusal Zekâ Ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 15 programına girilerek Kovaryans analizi ile analiz edilmiştir. Elde edilen istatistik sonuçlarının manidarlığı 0.05 düzeyinde test edilmiştir. Bulgular, DEHB olan çocukların duygusal okuryazarlıklarını geliştirmeye yönelik uygulanan program sonucunda duygusal zekâ düzeylerinde anlamlı ölçüde etkili olduğunu gösterirken, dikkat becerileri üzerinde ise etkili olmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmanın sonunda, elde edilen bulgular ve araştırmanın sınırlılıkları tartışılmış, sonraki araştırma ve uygulamalara yönelik öneriler sunulmuştur.
FULL TEXT (PDF): 
PDF icon arastirmax-dehb-tanisi-almis-9-10-yas-grubu-ogrencilerine-uygulanan-duygusal-okur-yazarlik-programinin-duygusal-zeka-dikkat-becerisi-duzeyleri-uzerindeki-etkisi.pdf
  • 47
141
156
  • Turkish

REFERENCES

References: 

Ak Sütlü, S. (2013). Sağlık çalışanlarında duygusal zekâ ve tükenmişlik ilişkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans
tezi. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Arslanoğlu, A. (2008). The Relationship Between The Social Skills and Perceived Quality of Life of Boys with
Attention Deficit/Hyperactivity Disorder-Predominantly HyperactiveImpulsive Subtype (ADHD-H).
Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul.
Barkley, R. A. (2003). Issues in thediagnosis of attention-deficit/hyperactivity disorder in children. Brain &
Development, 25 (2), 77-83.
Bar-on, R. (2006). The Bar-On model of emotional-socialintelligence. Psicothema, 18, 13-25.
Befera M.S.,& Barkley R.A. (1985). Hyperactive and normal girls and boys: Mother child interaction, parent
psychiatric status and child psychopathology. J Child Psychol Psychiatry, 26, 439–452.
Bliss, L.S. & McCabe, A. (2011). Educational implications of narrative discourse. Sandra Levey and Susan
Polirstok (Ed.) Language Development (UnderstandingLangugeDiversity in theClassroom) içinde
(209-224). USA: Sage.
Büyükaslan, A. (2015). Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan ilköğretim çocuklarında duygusal zekâ ile
sosyal beceri bileşenlerinin değerlendirilmesi. Yayınlanmamış uzmanlık tezi. Marmara Üniversitesi
Tıp Fakültesi, İstanbul.
Büyüköztürk, Ş. (2007). Sosyal Bilimlerde Veri Analizi, Ankara: Pegema.
Cunningham C.E., & Barkley R.A.,(1979). The interactions of normal and hyperactive children and their
mothers in free play and structured tasks. Child Development., 50, 217–224.
Das, J.P., Naglieri, J.A. & Kirby, J.R. (1994) Assessment of cognitive processes: The PASS theory of ıntelligence.
Massachusetts: Allyn and Bacon A Division of Simon ve Schuster Inc.
Demirci, E. (2013). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan erkek çocuk ve ergenlerin dürtüsellik,
agresyon, empati becerileri ile serum oksitosin düzeylerinin ilişkisi. Yayınlanmamış uzmanlık tezi.
Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kayseri.
Ercan, E. S., & Aydın, C. (2000). Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu. İstanbul: Gendaş yayınları.
Ergin, D. Y., & Özgürol, Ö. G. (2011). Bilimsel tutum ve duygusal zekâ arasındaki ilişki. Ankara: Siyasal
Kitabevi.
Ergin,T., & Köksal,A., (2007). “Bilişsel İşlevler ve Zekâ Arasındaki İlişki”. 4.Uluslararası Çocuk İletişim
Kongresi, İstanbul, Türkiye, 22-24 Ekim 2007, 131-139
Frankel, F., Myatt, R., Cantwell, D. P., & Feinberg, D. T. (1997). Parent-assisted transfer of children’s social
skills training: effects on children with and without attention-deficit hyperactivity disorder.
Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 36(8), 1056-1064.
Freshman, B. & Rubino, L. (2002). Emotional intelligence: A core competency for health care administrators.
The health care manager, 20(4), 1-9.
Goleman, D. (1996). Duygusal Zekâ.(Çev. B. S. Yüksel). İstanbul: Varlık yayınları.
Goleman, D. (2000). Leadership that gets results. Newhold ECS.
Göçet, E. (2006).Üniversite öğrencilerinin duygusal zekâ düzeyleri ile stresle başa çıkma tutumları arasındaki
ilişki. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
Gümütaş, F.(2011). Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı alan çocuk ve ergenlerde empatik yanıt
verebilme,duygusal yüz ifadelerinin tanınması, empati-agresyon ilişkisi ve ilaç tedavisinin empati
becerileri üzerine etkileri. Yayınlanmamış uzmanlık tezi. Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi,
İstanbul.
155
Duygusal okuryazarlık programının duygusal zeka ve dikkat becerilerine etkisi
Hafızoğlu, Ş. (2007). Ergenlerde duygusal zekâ, ruhsal uyum ve davranış problemleri arasındaki ilişki.
Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Boğaziçi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Hamarta, E., Deniz, M. E., & Saltali, N. (2009). Attachment styles as a predictor of emotional ıntelligence.
Educational Sciences: Theory and Practice, 9(1), 213-229.
Kaidar, I., Wiener, J. & Tannock, R. (2003). The attributions of children with attention-deficit/ hyperactivity
disorder for their problem behaviors. Journal of Attention Disorders. 6 (3),99-109.
Kanay, A. (2006). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan 9-13 yaş grubu ilköğretim öğrencilerinin
uyumsal davranışları, benlik kavramı ve akademik başarıları arasındaki ilişkiler. Dokuz Eylül
Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
Kaplan, F.B.(2002). Educating The Emotions: Emotional Intelligence Training for Earlychildhood Teachers and
Caregivers. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Cardinal Stritch University, Milwaukee.
Konrad, S.,& Hendl, C. (2001). Duygularla Güçlenmek: Duygusal Zekâ Sayesinde Başarılı Bir Hayat. İstanbul:
Hayat Yayınları
Köksal, A. (2007).Üstün zekâlı çocuklarda duygusal zekâyı geliştirmeye dönük program geliştirme çalışması.
Yayınlanmamış doktora tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Mayer, J. D., & Salovey, P. (1995). Emotional intelligence and the construction and regulation of feelings.
Applied and preventive psychology, 4(3), 197-208.
Nijmeijer, J. S., Minderaa, R. B., Buitelaar, J. K., Mulligan, A., Hartman, C. A., & Hoekstra,P.J. (2008).
Attentiondeficit/hyperactivity disorder and social dysfunctioning. Clinical Psychology review,
28(4), 692-708.
Özdemir,L.(2003).Yaratıcı Drama Dersini Duygusal Zekâ Gelişimine Etkisi.Yayınlanmamış Yüksek lisans
tezi. Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi.Bursa
Özdemir, M. (2015). Eğitim fakültesi öğrencilerinin duygusal zekâları ile yaşam doyumlarının incelenmesi.
Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
Özmen, S. (2006). Dikkat toplama becerisini geliştirici etkinlikler. İlköğretim 1., 2. ve 3. sınıf. Ankara: Anı
Yayıncılık.
Öztürk, M. O. (2004). Ruh sağlığı ve bozuklukları. (9.baskı). Ankara: Nobel yayınları.
Öztürk Şahin, Ö., & Tuğlu, C. (2010). Erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu: nörobiyoloji, tanı
sorunları ve klinik özellikler. Psikiyatride güncel yaklaşımlar, 2(1),75-116.
Roizen, N.J., Blondis, T.A., Irwin, M. & Stein, M. (1994). Adaptive Functioning in Children with Attention-
Deficit Hyperactivity Disorder. Arch Pediatr Adolesc Med. 148(11):1137-42.
Quinlan, M. (2007), “Organisational Restructuring/Downsizing, OHS Regulation and Worker Health and
Well‐being”, International Journal of Law and Psychiatry, 30, 385‐399.
Shapiro, L.E. (1998). Yüksek EQ’lu Bir Çocuk Yetistirmek (Çev: U. Kartal) İstanbul: Varlık Yayınları
Saydanoğlu, T.(2011).Sağlık meslek lisesi öğrencilerinde saldırganlık ve öfke düzeylerinin dikkat eksikliği ve
hiperaktivite bozukluğu belirtileri ve benlik saygısı ile olan ilişkisinin araştırılması. Yayınlanmamış
uzmanlık tezi. Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kocaeli.
Selçuk, Z.(2000). Dikkat eksikliği ve hiperaktif çocuklar. Ankara: Pegem akademi.
Soykan, A. A. (1991). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocukların ruhsal ve organik yönden
araştırılması. Yayımlanmamış çocuk psikiyatri uzmanlık tezi. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi,
Ankara.
Steiner, C. (2003). Akıllı bir kalple duygusal okuryazarlık. M. Şahin (çev.). Ankara: Bilgi sistem yayıncılık.
Turgay, A. (1997). Gençlerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu. Ege Psikiyatri Sürekli Yayınları,
2(3), 413‐453.
Emine Beyza ÖZOĞLU • Müge YÜKSEL
156
Tunca, Ö., Kılıç, G. (1981). Dikkat Geliştirme. Yaratıcı ve Görsel Etkinliklerle Uygulamalı. İstanbul: Ya-Pa
Yayın.
Türe, F. Z. (2010). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocukların (8-12 yaş) değişik anne
tutumlarına göre benlik saygı düzeylerinin incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Maltepe
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Ulutaş, İ. (2005). Anasınıfına devam eden altı yaş çocuklarının duygusal zekâlarına duygusal zekâ eğitimin
etkisinin incelenmesi. Yayınlanmamış doktora tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü,
Ankara.
Yavuzer, H. (2000). Okul çağı çocukluğu. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Yaşarsoy, E. (2006). Duygusal zekâ gelişim programının, eğitilebilir zihinsel engelli öğrencilerin davranış
problemleri üzerindeki etkisinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
Yaycı, L. (2013). D2 dikkat testinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kalem Eğitim ve İnsan Bilimleri Dergisi,
3 (1), 43-80.
Yeşilyaprak, B. (2002). Eğitimde Rehberlik Hizmetleri. Ankara: Nobel Yayınları.
Yurdakavuştu, Y. (2012). İlköğretim öğrencilerinde duygusal zekâ ve sosyal beceri düzeyleri. Yayınlanmamış
yüksek lisans tezi. Dokuz eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir
Zampetakis, L. A., P. Beldekos & V. S. Moustakis, (2009), “Day‐today Entrepreneurship Within
Organizations: The Role of Trait Emotional Intelligenceand Perceived Organizational Support”,
European Management Journal, 27, 165‐175.

Thank you for copying data from http://www.arastirmax.com